örgü modelleri

Jüvenil romatoid artrit (JRA), çocukluk çağında ortaya çıkan uzun veya kısa süreli sakatlığa yol açabilen süregen ve yangısal bir hastalıktır. Sıklıkla periferik artritlerle birliktedir . Bunun yanı sıra hastalığın ya da kullanılan ilaçların yan etkisi olarak eklem dışı bulgular da gözlenebilir . Bu nedenle akciğer tutulumunun birincil mi yoksa, kullanılan ilaçlara mı bağlı olarak geliştiği henüz netlik kazanmamıştır

klinik: Hasta sabah kalktığında, eklemlerde tutukluk, zor hareket ettirme, ağrı hisseder. Gün ortalarına doğru hareket kısıtlılığı azalır. Eklemler şiş ve sıcaktır. Poziartiküler tipte şikayetler genellikle diz ve ayak bileği gibi alt ekstremite eklemlerinde başlar. Kol eklemlerini ve kalça eklemini çok seyrek tutar. Kalça eklemi ancak ilerlemiş vakalarda tutulur. Poliartiküler tipte büyük ve küçük pek çok eklem tutulabilir. Ayrıca dirsek, diz ve tendonlar üzerinde romatoid nodüller olabilir. Sistemik JRA’da ise, iki haftadan uzun süre ile, özellikle akşamları yükselen ateş ve birlikte maküler pembe kırmızı döküntüler görülür. Ateş sırasında çocuk çok hasta ve eklem ağrıları çok artarken, ateş düşünce genellikle hiçbir şikayeti kalmaz. Döküntü özellikle gövdede ve kol ve bacakların proksimal bölgelerinde, yuvarlak veya çizgi şeklinde, maküler ve eritematözdir. Ayrıca karaciğer, dalak ve lenf bezleri büyümüş olup, plevra veya perikardda sıvı toplanabilir.

tanı: JRA nın hiçbir kesin tanı koydurucu klinik ve laboratuar bulgusu yoktur. Amerikan Romatoloji Birliği’nin kriterlerine göre ve diğer olası nedenlerin ekarte edilmesi ile konulur.

laboratuvar: Hastalarda genellikle lökositoz, trombositoz ve anemi vardır. Sedimentasyon yüksek ve CRP pozitiftir. Serum globulinleri ve immün globulinler yüksektir. ANA %40-85 arası pozitif iken RF %80-90 negatiftir. RF pozitifliği ancak poliartiküler tipteki büyük yaşta çocuklarda görülür ve kötü prognoza işaret eder. Bununla birlikte bazı viral enfeksiyonlarda (EBV gibi) geçici ANA ve RF pozitifliği görülebileceği unutulmamalıdır.

tedavi: İlk seçenek aspirin, naproxen, tolmetin, ibuprofen gibi nonsteroidal antienflamatuar ilaçlar (NSAID)’dır. İkinci seçenek olarak sulfasalazin ve hidroksiklorokin gibi yavaş etkili ilaçlar seçilebilirse de bunlar hem yavaş etki etmeleri, hem toksik etkilerinin fazla olması, hem de çocuklarda yapılan kontrollü çalışmalarda plaseboya belirgin üstünlük taşımamaları nedeniyle artık yaygın kullanılmamaktadırlar. Günümüzde bir çok merkezde ikinci seçenek olarak metotreksat kullanılmaktadır. Ayrıca azatioprin ve siklofosfamid de anılan ilaçların etki etmemesi halinde kullanılabilmektedir.